Standardy ewaluacji w Polsce

Standardy ewaluacji w Polsce
J

ako jeden z nielicznych krajów europejskich, Polska może się poszczycić jasno określonymi standardami ewaluacji, które wypracowane zostały w 2008 roku w procesie konsultacji z ponad 60 przedstawicielami środowisk zajmujących się ewaluacją – przedstawicieli administracji publicznej i organizacji pozarządowych, pracowników firm realizujących badania ewaluacyjne, instytucji naukowych i niezależnych konsultantów. Standardy dostępne są również w wersji angielskiej.

Obejrzyj inne publikacje PTE:

Katalog PTE 2015
Katalog PTE 2015
Polski Przegląd Ewaluacyjny
Polski Przegląd Ewaluacyjny
Zmienne losy polskiej ewaluacji. Pomiędzy nadzieją, animacją i konfuzją
Zmienne losy polskiej ewaluacji. Pomiędzy nadzieją, animacją i konfuzją
Poza granice parametryzacji
Poza granice parametryzacji
Educatio Nova
Educatio Nova
Katalog PTE
Katalog PTE
Standardy ewaluacji
Standardy ewaluacji
Realizacja epidot.pl

Ewaluacja lokalnych projektów wspierających zatrudnienie młodzieży z perspektywy nowych ewaluatorów

MODERATOR: dr Sławomir Nałęcz – Fundacja Rozwoju Demokracji Lokalnej,  Projekt Youth Impact

OPIS PANELU

Jednym z największych wyzwań współczesnych polityk publicznych oraz ich ewaluacji jest dopasowanie do zróżnicowanych i zmieniających się potrzeb społecznych, przy jednoczesnym zapewnieniu skuteczności i efektywności tych rozwiązań w trwałym rozwiązywaniu problemów społecznych. Odpowiedzią jest z jednej strony rozwój partycypacji obywatelskiej w procesach tworzenia, doskonalenia i realizacji polityk publicznych, a z drugiej – ewaluatorzy starają się włączać interesariuszy w proces ewaluacji na wszelkich etapach oraz prowadzić ewaluację nie tylko polityk / programów na krajowym czy regionalnym poziomie, ale także prowadzić ewaluację na potrzeby podmiotów działających lokalnie. Aby podołać temu ostatniemu zapotrzebowaniu konieczne jest przekazanie odpowiedniej wiedzy i umiejętności ewaluacyjnych osobom działającym w lokalnych, małych podmiotach, przeważnie w organizacjach pozarządowych. 

W odpowiedzi na to ostatnie wyzwanie Fundacja Rozwoju Demokracji Lokalnej przeprowadziła w ramach międzynarodowego konsorcjum YOUTH IMPACT[1] szkolenia i warsztaty on-line, a prócz tego program wsparcia mentoringowego ewaluacji aktualnie prowadzonych przez osoby związane z lokalnymi organizacjami realizującymi projekty wspierające zatrudnienie/przedsiębiorczość młodzieży. 

Panelistami będą więc młodzi ewaluatorzy korzystający z wspomnianego mentoringu a  także dwóch przedstawcieli organizacji, które wspierają początkujących ewaluatorów.

Główny cel panelu to zidentyfikowanie wyzwań, na jakie natrafiają początkujący ewaluatorzy oraz sposobów radzenia sobie z nimi. Dzięki zróżnicowanemu doświadczeniu i różnym perspektywom panelistów, mamy nadzieję uzyskać bogaty obraz ewaluacji lokalnych projektów młodzieżowych uwzględniający także uwarunkowania pandemii COVID-19.


[1] YOUTH IMPACT jest realizowany w ramach grantu z funduszy zapewnionych przez Norwegię, Lichtensztain oraz Islandię. Celem projektu jest wzmocnienie potencjału ewaluacyjnego organzacji realizujących działania/projekty wspierające zatrudnienie/przedsiębiorczość młodzieży w Czechach, Slowaji i Polsce.


Sawsan  Al-Zatari – Współprzewodnicząca EvalYouth MENA (Sieci Ewaluatorów Bliskiego Wschodu i Północnej Afryki), członkini (ex współprzewodnicząca) Globalnego Programu Mentoringowego EvalYouth

Alena Lappo – Członkini Zarządu Europejskiego Towarzystwa Ewaluacyjnego (EES), co-liderka Sieci European Emerging Evaluators (yEES!), członkini Globalnego Programu Mentoringowego EvalYouth

monika-bartosiewicz-niziolek

Monika Bartosiewicz-Niziołek – Prezeska PTE, niezależna ewaluatorka, trenerka i mentorka w projekcie „Youth Impact”

Iza Gawęcka - Kulturoznawczyni, trenerka, facilitatorka. Autorka nagradzanego, młodzieżowego projektu „Okno na teatr”, koordynatorka projektów młodzieżowych. Pedagożka teatru specjalizująca się w metodzie Teatru Forum i etnodramaturgii.

Dominika Romejko - ewaluator projektów społecznych, autor raportów badawczych, współautor 3 innowacyjnych podręczników powstałych w ramach projektu „Ścieżki współpracy – wsparcie dla podmiotów wdrażających współpracę międzynarodową”: podręcznika dla pracodawców „Jak organizować wolontariat pracowniczy z uwzględnieniem aspektu budowania zespołu pracowniczego”, „Podręcznika dla wolontariuszy” oraz podręcznika „Integracja Socjalna”.

Początkujący ewaluatorzy/ki projektów wspierających zatrudnienie młodzieży – przedstawiciele/ki grupy objętej wsparciem mentoringowym w ramach projektu „Youth Impact”

dr Bogusław Kosel - historyk i animator projektów społeczno-kulturalnych na obszarze Polski Północno-Wschodniej, realizowanych z programów rządowych oraz Interreg VA Polska-Litwa oraz, od 2021 roku współpracuje z Fundacją Rozwoju Demokracji Lokalnej przy ewaluacji projektu "Joint youth employment initiative towards meeting the cross-border labour market needs.” (LT-PL-4R-304).

Maja Ewa Musialik - socjolog, animator kultury, pracownik Stowarzyszenia „Wspólnota Polska”, od 2021 roku współpracuje z Fundacją Rozwoju Demokracji Lokalnej przy ewaluacji projektu "Joint youth employment initiative towards meeting the cross-border labour market needs.” (LT-PL-4R-304).

Ewaluacja SDG/zrównoważonego rozwoju

MODERATORKA: Weronika Felcis - członkini Zarządu Europejskiego Towarzystwa Ewaluacyjnego (EES), sekretarz Międzynarodowej Organizacji Współpracy na rzecz Ewaluacji (IOCE), Uniwersytet Łotewski

OPIS PANELU

Dostateczna ilość dowodów naukowych i traumatycznych doświadczeń katastrof klimatycznych dotykających wszystkie kontynenty – takich jak tegoroczne pożary w Kalifornii, Grecji i Turcji, powodzie w Niemczech, Chinach i Anglii oraz fale upałów w Kanadzie i na Syberii – stanowią wystarczającą przesłankę do tego, by uznać, że ewaluacja musi wspomagać podejmowanie drastycznych, trudnych i kompleksowych decyzji politycznych dotyczących energii, konsumpcji, edukacji, transportu, itp. Ostatni raport IPCC (AR6 z roku 2021) wskazuje, że natychmiastowe działanie to jedyny sposób na uniknięcie coraz gorszych skutków postępujących procesów, których wymienione powyżej efekty są zaledwie przedsmakiem.

Mimo iż raporty IPCC pokazują, że temperatura 1,5 stopnia wyższa niż obecnie, zdecydowanie zaburza procesy ekologiczne, na których opiera się nasza cywilizacja, obecny model rozwoju zbliża nas do temperatury wyższej o cztery stopnie w porównaniu do czasów preindustrialnych [1]. Małe nominały pozornie mało znaczą, a jednak ocieplenie globalne o cztery stopnie to bezpowrotna utrata podstaw życiowych dzikiej fauny i flory oraz nieprzewidywalna pogoda, a więc także utrata plonów i bezpieczeństwa nas wszystkich [2].

Deklaracja Praska IDEAS w sprawie Ewaluacji dla zmian transformacyjnych z 2019 roku wyznacza podstawowe zasady profesjonalizmu ewaluatorów, którzy w uznaniu dla powagi planetarnych zagrożeń powinni pracować w kontekście celów zrównoważonego rozwoju (SDGs). W trakcie sesji porozmawiamy na temat transdyscyplinarnej wiedzy, którą powinien posiadać współczesny ewaluator, jak również koalicji naukowych i politycznych jakie musimy wspólnie budować. Pokażemy także dobre praktyki w zakresie budowania zrównoważonych polityk publicznych zadając sobie podstawowe moralne pytanie, jakiego wymagają od nas już teraz przyszłe pokolenia: Co jeszcze powinniśmy zrobić? Które z granic swoich obecnych praktyk musimy przekroczyć? 

W trakcie panelu będzie można zapoznać się z prezentacją członka PTE z Ukrainy Andrii Derkacha na temat:  „Instytucjonalne aspekty ewaluacji polityki publicznej zrównoważonego rozwoju w Ukrainie na poziomie regionalnym”.


Zaproszeni paneliści

Asela Kalugampitiya Prezes Sri Lanka Evaluation Association, Prezes Asia Pacific Evaluation Association, koordynator Eval4Action Campaign

Andrii Derkach - PTE, naczelnik Wydziału Integracji Hromad Urzędu Iwano-Frankiwskiej Rady Miejskiej, („Instytucjonalne aspekty ewaluacji polityki publicznej zrównoważonego rozwoju na Ukrainie na poziomie regionalnym”)

Sylwia Słomiak Właścicielka Sylwia Slomiak Advisory Services i doradca Związku Gmin Dorzecza Wisłoki, doradca strategiczny ds. klimatu, energii i zrównoważonego rozwoju, ekspert krajowy ds. PL w EU City Facility. Od ponad 12 lat związana z obszarem współpracy międzynarodowej i programów rozwojowych ze szczególnym uwzględnieniem tematyki zmian klimatu i transformacji energetycznej. Pracowała dla administracji Szwajcarii, Wielkiej Brytanii i Australii współpracując z polską administracją, samorządami oraz organizacjami pozarządowymi. Członkini PTE.

Ewaluacja „Smart City”

MODERATORKA: Magdalena Urbańska – członkini Zarządu Polskiego Towarzystwa Ewaluacyjnego, CEO TEMBOLab, Uniwersytet im. A. Mickiewicza w Poznaniu

OPIS PANELU

Koncepcja smart city, czyli inteligentnych miast jest wieloaspektowym podejściem do rozwoju miejskiego, obejmującym obszary spraw społecznych, mieszkaniowych, przyrodniczych, transportowych czy związanych z zarządzaniem miastem. Aspekty te powinny być wspomagane przez technologie informacyjno-komunikacyjne przy jednoczesnym angażowaniu mieszkańców i w odpowiedzi na ich potrzeby. 

Inteligentne miasta charakteryzują się konkurencyjną gospodarką (smart economy), inteligentnymi sieciami transportowymi (smart mobility), zrównoważonym wykorzystaniem zasobów (smart environment), wysokiej jakości kapitałem społecznym (smart people), wysoką jakością życia (smart living) i inteligentnym zarządzaniem publicznym (smart governance). Podejście „smart” pozwala na funkcjonowanie miast w czasach niepewności i zagrożenia klimatycznego, które to zmiany wymuszają stosowanie nowych rozwiązań zapewniających mieszkańcom odpowiednią jakość życia. 

Na procesy urbanizacyjne ma ogromny wpływ również globalizacja i postęp technologiczny. Miasta gromadzą coraz więcej danych (big data), doskonalą umiejętności ich przetwarzania i projektują nowe możliwości ich wykorzystania. Sprzyja to niewątpliwie wdrażaniu idei smart city

Jednak oprócz wielu korzyści, które niesie ze sobą koncepcja inteligentnych miast pojawia się wiele ograniczeń. Padają krytyczne głosy w kierunku zarządców miast, że nacisk kładziony jest tylko na sferę technologiczną i infrastrukturalną z pominięciem najważniejszej, czyli społecznej. 

Obecne badania mają na celu głównie analizę procesu koncepcyjnego, metod wdrażania i/lub rezultatów projektów smart city, które są rozwijane w wielu miastach. Brakuje jednak znormalizowanych mierników i metodologii oceny, ustalania priorytetów, finansowania, wdrażania i zarządzania smart city. 

Z tego punktu widzenia wydaje się, że kluczowe jest wprowadzenie systematycznej oceny inteligentnego rozwoju miast, która dostarczy istotnej wiedzy i być może przyczyni się do korekty podejmowanych przez miasta działań. Już w 2008 roku, zgodnie z koncepcją inteligentnego miasta, IBM zasugerował, że ewaluacja smart city powinna obejmować siedem wymiarów, w tym ludzi, biznes, zarządzanie, transport, komunikację, wodę i energię miasta. Yuan i in. (2014)[1] zaproponowali, aby w ramach zintegrowanego systemu ewaluacji koncepcji smart city zastosować następujące zasady: systematyczność, fundamentalność, humanizm, innowacyjność i operatywność. Wieloaspektowość zagadnienia wymaga dalszych prac i szczegółowego omówienia biorąc pod uwagę specyfikę terytorialną i lokalne wskaźniki. 

Dyskusja, która będzie miała miejsce na III Międzynarodowym Kongresie Ewaluacyjnym może stać się przyczynkiem do stworzenia ram ewaluacji inteligentnych miast w Polsce. W gronie ekspertów reprezentujących różne strony zamierzamy poruszyć kwestie ewaluacji smart city w wymiarze teoretycznym i praktycznym na przykładzie Grupy Wyszehradzkiej, podjąć próbę identyfikacji wyzwań jakie stoją przed ewaluacją inteligentnych miast oraz wskazać możliwości i ograniczenia zastosowania ewaluacji smart city w kolejnych latach.


[1] Yuan, Y.; Liu, T. Evaluation Model and Indicator System of Informationization Applications and Services in Smart Cities. In Proceedings of the 2014 International Conference on Intelligent Environments, Institute of Electrical and Electronics Engineers (IEEE), Dublin, Ireland, 8–11 June 2014; pp. 95–101.


Zaproszeni paneliści

Dr hab. Izabela Jonek-Kowalska, prof. PŚ jest pracownikiem naukowym Politechniki Śląskiej, kierownikiem Katedry Ekonomii i Informatyki. Jej zainteresowania badawcze koncentrują się wokół problematyki inteligentnych miast, ekonomiki miejskiej i przemysłowej. Jest autorką ponad 300 publikacji wydanych w międzynarodowych i krajowych czasopismach i wydawnictwach. Aktywnie działa na rzecz otoczenia społeczno-gospodarczego, z którym realizowała i realizuje szereg inicjatyw i projektów naukowo-badawczych.

Anna Borowczak- absolwentka Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu, doktor Nauk o Ziemi w dyscyplinie geografia ekonomiczna na Wydziale Nauk Geograficznych i Geologicznych UAM w Poznaniu. Doświadczenie zawodowe zdobywała m.in. we Władzy Wdrażającej Programy Europejskie w Warszawie oraz Przedstawicielstwie Wielkopolski przy instytucjach unijnych w Brukseli. W pracy zawodowej podejmowała się pisania dokumentów strategicznych i podręczników. Wielokrotnie recenzowała i oceniała dokumenty programowe i  strategiczne. 

W ramach zainteresowań naukowych pracowała nad problematyką ewaluacji programów rozwoju regionalnego oraz przestrzennymi aspektami rozwoju społeczno-gospodarczego - jest autorką i współautorką 12 publikacji z tego zakresu oraz kierownikiem i wykonawcą projektów Narodowego Centrum Nauki. Od 2008 roku bierze udział w realizacji badań ewaluacyjnych oraz ekspertyz na zlecenie polskich i europejskich instytucji zarządzających funduszami pomocowymi. W ostatnim czasie najczęściej zajmuje się tematyką B+R, innowacji, przedsiębiorczości i e-usług. 

Bartosz Lendzion – współzałożyciel firmy EGO S.C. W swojej pracy wykorzystuje badania społeczne, procesy service design, ekonomię behawioralną oraz gry symulacyjne. Ukończył studia User Experience Design (2018), szkolenia Cambridge Business Analytics. Jest także certyfikowanym moderatorem Design Thinking. Przeprowadził kilkadziesiąt badań CX i procesów projektowych service design, które zakończyły się wyjątkowymi rozwiązaniami dla sektora publicznego i prywatnego m.in brał udział w przygotowaniu programów akceleracyjnych Electro Scale-Up, Gov-Lab, Living Lab w Warszawie, GreenInn, FENG raz gry Learnig Agenda, Knowledge Broker, Behaviour Architects. Posiada także wieloletnie doświadczenie w branży FMCG. W projektach dla firm takich, jak Nestle Waters, Nestle Purina, Eurocash prowadził liczne badania konsumenckie i badania zwracając szczególną uwagę na identyfikację wartości klienta oraz Customer Experiance. 

Zainteresowania: Service design, Rozwój produktów cyfrowych, ekonomia behawioralna, badania i projektowanie UX

Anna Dwurnik - Główny specjalista w Biurze ds. Inteligentnego Zarządzania Zrównoważonym Rozwojem –Smart City UM Kielce. 

Koordynuje i współtworzy rozwiązania oparte na Miejskim Systemie Informacji Przestrzennej, których celem jest cyfryzacja i automatyzacja procesów zachodzących w Urzędzie Miasta Kielce oraz rozwija narzędzia wspomagające partycypację społeczną. Wraz z zespołem tworzy innowacyjne rozwiązania polegające na integracji danych z wielu systemów, ułatwiające realizację zadań samorządu oraz zwiększające dostępność usług publicznych, poprzez udostępnienie e-usług dla mieszkańców. Współtworzy portal dla mieszkańców „Idea Kielce”.

Ewaluacja − poza oceną efektów działań w samorządach lokalnych

MODERATOR: dr Mirosław Warowicki – członek Zarządu PTE, Ursa Consulting

OPIS PANELU

Monitorowanie i ewaluacja rozpowszechniane w znacznej części samorządów lokalnych, podobnie jak w innych sektorach, koncentrują się głównie w ostatnich latach na rozliczaniu i sprawdzaniu, w jakim stopniu zostały uzyskane zaplanowane efekty w odniesieniu do poniesionych kosztów. Monitorowanie zwłaszcza jest często postrzegane jako narzędzie kontroli, a nie narzędzie, które w połączeniu zewaluacją pomaga usprawnić proces podejmowania decyzji i wdrażania polityk.  System ewaluacji, który rozwinął się wokół interwencji w ramach polityki spójności UE tylko częściowo lub w niewielkim stopniu przyczynił się do dostrzegania korzyści, jakie można uzyskać dzięki wychodzeniu poza pomiar wyników w kierunku ewaluacji rozwojowej, demokratycznej w bardziej ogólnym ujęciu. 

W dostrzeganiu korzyści z ewaluacji demokratycznej, rozwojowej mogą odegrać pozytywną rolę, jak się wydaje, co najmniej trzy tendencje. Po pierwsze, rosnąca popularność w Europie, a także w Polsce otwartego rządzenia (open government). Polskie samorządy lokalne, jak wynika z raportu OECD (2021)[1], uwzględniają w coraz większym stopniu zasady otwartego rządzenia tj. przejrzystość, uczciwość, rozliczalność i angażowanie interesariuszy w różnych regulacjach prawnych i politykach, wtym w strategiach rozwoju lokalnego.  Po drugie, wprowadzone zmiany w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju i w nowelizacji ustawy o samorządzie gminnym zatwierdzone w lipcu oraz listopadzie 2020 r., skłaniają do budowania zintegrowanego systemu planowania rozwoju społeczno-gospodarczego i przestrzennego w oparciu o doświadczenia zgromadzone przy opracowywaniu Strategii Rozwoju Lokalnego (SRL), i w oparciu o zwiększoną koordynację działań. Po trzecie, następuje dostrzeganie znaczenia procesów partycypacyjnych sprzyjających włączeniu społecznemu w celu zapewnienia udziału grup ze społeczności lokalnych, których decyzje planistyczne dotyczą oraz w zawieraniu partnerstw między gminami zgodnie z lansowaną zasadą w obecnej edycji funduszy UE 2021-2027 − zarządzania rozwojem przez społeczność (RLKS).W panelu zostaną podjęte kwestie na temat korzyści z ewaluacji w wersji partycypacyjnej, demokratycznej, rozwojowej w samorządach, wykraczającej poza ocenę, czy i na ile udało się zrealizować dany projekt, program czy strategię.  Czyli, co dalej się dzieje z przeprowadzonymi ewaluacjami w samorządach, na ile są pomocne we wprowadzaniu zmian rozwojowych, koordynowaniu działań, podejmowaniu decyzji? W jakim stopniu ewaluacje mają wpływ na zmianę funkcjonowania samorządów?  W jakich obszarach, strategiach, programach ewaluacje są szczególnie przydatne w wersji partycypacyjnej? Jakie są dobre praktyki w tym zakresie?  Na ile ewaluacja w wersji demokratycznej, rozwojowej może przyczynić się do budowania kultury otwartego rządzenia?


[1] Better Governance, Planning and Services in Local Self‑Governments in Poland. Raport OECD, 2021


Zaproszeni paneliści

Aneta Kowalewska – Zastępca Burmistrza Wyszkowa, odpowiedzialna za edukację, sprawy społeczne, sport, kulturę, promocję, politykę społeczną, senioralną oraz współpracę i komunikację zewnętrzną. Doktor nauk społecznych ze specjalnością nauka o polityce, w szczególności w dziedzinie samorządu terytorialnego, badacz lokalnych elit władzy, nauczyciel akademicki. Wieloletnia dziennikarka mediów lokalnych, specjalista marketingu politycznego, PR, marketingu terytorialnego, marki osobistej. Mediatorka specjalizująca się w mediacjach rodzinnych, szkolnych i administracyjnych.

Michał Guć - Wiceprezydent Gdyni ds. innowacji. Inżynier budownictwa, magister ekonomii. W Gdyni odpowiada za innowacje i sferę społeczną. W imieniu Prezydenta kreuje współpracę z sektorem pozarządowym. Był inicjatorem pierwszej w Polsce samorządowej polityki senioralnej. Nadzoruje m.in. Laboratorium Innowacji Społecznych, odpowiada za programy rewitalizacji i organizacji społeczności lokalnej oraz partycypację obywatelską.

Marcin Bazylak – Prezydent Dąbrowy Górniczej. Od 15 lat pracuje w samorządzie, gdzie odpowiadał m.in. za wsparcie stowarzyszeń́ i rozwój społeczeństwa obywatelskiego. Pracował m.in. przy dąbrowskim modelu budżetu partycypacyjnego oraz opracowaniu standardów budżetów partycypacyjnych w Polsce. Nie lubi słowa „ja”, lubi słowo „my”, dlatego wśród samorządowców promuje ideę̨ dialogu i współpracy. 

Marcin Wojdat – Zastępca Dyrektora Biura Unii Metropolii Polskich. Socjolog, działacz społeczny i pracownik samorządowy. Pracował w Fundacji Inicjatyw Społeczno-Ekonomicznych i Centrum Organizacji Pozarządowych. W latach 2006-2016 był pełnomocnikiem prezydentów Warszawy Lecha Kaczyńskiego i Hanny Gronkiewicz-Waltz ds. współpracy z organizacjami pozarządowymi. Pełnił też funkcję dyrektora Centrum Komunikacji Społecznej - komórki organizacyjnej Urzędu m.st. Warszawy odpowiadającej m.in. za konsultacje społeczne, badania i dialog z mieszkańcami. W latach od 2013- do 2021 był sekretarzem m.st. Warszawy.

Jakub Wygnański – Prezes Fundacji Stocznia. Socjolog, absolwent Uniwersytetu Warszawskiego, działacz organizacji pozarządowych. W latach 80-tych działacz „Solidarności” i Komitetów Obywatelskich. Uczestnik obrad Okrągłego Stołu. Współtwórca m.in. Stowarzyszenia na rzecz Forum Inicjatyw Pozarządowych oraz Banku Danych o Organizacjach Pozarządowych Klon/Jawor. Współpracował m.in. z Polską Akcją Humanitarną, Fundacją im. Stefana Batorego oraz Fundacją Inicjatyw Społeczno-Ekonomicznych.

Dr Krzysztof Piróg – Dr socjologii, adiunkt w Instytucie Nauk Socjologicznych Uniwersytetu Rzeszowskiego. Kierownik Zakładu Socjologii Organizacji i Rozwoju Regionalnego. Prowadzi badania m.in. z zakresu reprezentacji medialnych, pluralizmu medialnego, zawartości mediów, socjologii miasta, rozwoju regionalnego, ewaluacji polityk publicznych oraz badania postaw. Uczestniczył w realizacji kilkudziesięciu projektów badawczych. Prowadzi firmę badawczą w obszarze badań społecznych i ewaluacyjnych. Członek Zarządu PTE w latach 2014-2015. 

Ewaluacja - poza granice parametryzacji

MODERATOR: prof. Leszek Korporowicz – Prezes Honorowy PTE, Uniwersytet Jagielloński

OPIS PANELU

Współczesna ewaluacja zaprojektowana dla polskiego systemu szkolnictwa wyższego przyjęła jeden z najbardziej technokratycznych sposobów jej przedefiniowania zamieniając ją w wieloskładnikowe modele parametryzacji. Celem panelu jest próba odpowiedzi jakie konsekwencje procedura tak posuniętej redukcji wywołuje w metodologicznej i społecznej logice procesu ewaluacyjnego jako procesu społecznego oraz w jaki sposób potencjalne zmiany mogą przekroczyć ewaluacyjne granice parametryzacji. Tematyka panelu kontynuuje dorobek oraz ustalenia seminarium jakie odbyło się na Uniwersytecie Jagiellońskim w kwietniu 2019 udziałem reprezentantów Polskiego Towarzystwa Ewaluacyjnego, a którego rezultaty opublikowane zostały w czasopiśmie naukowych „Educatio Nova”.[1] Ponieważ sytuacja parametryzacyjnej wersji ewaluacji nie uległa zmianie, a procesy jej instytucjonalizacji uległy pogłębieniu konieczna jest diagnostyka sytuacji odwołując się zarówno do kanonicznych standardów ewaluacji w edukacji powstałych w ciągu stu lat jej rozwoju, jak również do aksjomatów wypracowanych w procesie jej demokratyzacji i uspołecznienia obecnych w teorii i praktyce środowisk międzynarodowych oraz aktywności PTE. Przywrócenie społecznej racjonalności ewaluacji w systemie szkolnictwa wyższego poprzez rewitalizację oraz świadome działania na rzecz rozwojowo pojętej i praktykowanej kultury ewaluacyjnej środowisk akademickich stanowi jedno z poważnych jej wyzwań. Stoi ono nie tylko przed animatorami dialogicznie i prorozwojowo zorientowanej ewaluacji, ale świadomymi problemu uczestnikami i menedżerami zmian instytucjonalnych w systemie oraz metod jego współpracy ze środowiskiem. Wypracowanie wskazań służących skutecznym metodom promującym świadomość społecznej odpowiedzialności ewaluacji w warunkach jej funkcjonalnego ograniczenia stanowić będzie zadanie skierowane do zaproszonych gości. Będą nimi profesorowie polskich uczelni o wyjątkowym dorobku, doświadczeniu i zaangażowaniu w praktyczny rozwój badań i koncepcji ewaluacyjnych. 


[1]Annales Universitatis  Mariae Curie-Skłodowska, Sectio N „Educatio Nova”, No 4 (2019), ISSN 2451-0491


Zaproszeni paneliści

Prof. dr hab. Henryk Mizerek – absolwentem Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Olsztynie na kierunku pedagogika. Doktoryzował się na Uniwersytecie Warszawskim, stopień doktora habilitowanego uzyskał na Uniwersytecie Adama Mickiewicza w Poznaniu. W 2018 roku uzyskał tytuł profesora nauk społecznych. Liczne projekty badawcze realizował we współpracy z ośrodkami akademickimi w kraju (Uniwersytet Jagielloński) oraz za granicą – szczególnie w Danii, Wielkiej Brytanii, Hiszpanii oraz w USA. Wypromował – jak dotąd – ośmiu doktorów.  Obecnie kieruje Katedrą Pedagogiki Społecznej i Metodologii Badań Edukacyjnych na Uniwersytecie Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, członek PTE.

Dr hab. Dariusz Wadowski – socjolog kultury, długoletni członek Polskiego Towarzystwa Ewaluacyjnego, pracownik Instytutu Dziennikarstwa i Zarządzania Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II. Zrealizował kilkadziesiąt badań ewaluacyjnych oraz prowadził szkolenia z ewaluacji dla podmiotów państwowych, samorządowych, prywatnych i organizacji społecznych w obszarach: edukacja, kultura, ekonomia społeczna, media. 

Dr hab. Sylwia Jaskuła – Prof. Państwowej Wyższej Szkoły Informatyki i Przedsiębiorczości w Łomży, członkini PTE, autorka licznych publikacji z ewaluacji, transformacji i społecznych wyzwań edukacji, teorii przestrzeni międzykulturowej, społeczeństwa sieci oraz kompetencji informacyjno-komunikacyjnych w kontekście globalnych i lokalnych zmian tożsamości kulturowej. Animatorka badań ewaluacyjnych w edukacji oraz porównawczych analiz społeczeństwa informacyjnego w warunkach przemian rynkowych i kulturowych a także badań nad nowymi formami społeczeństwa wiedzy.

Dr Iwona Sobieraj – adiunkt w Katedrze Nauk Socjologicznych i Pracy Socjalnej na Uniwersytecie Opolskim. Zainteresowania naukowe z obszaru teorii i metodologii ewaluacji, łączy z praktycznymi działaniami na rzecz jakości ewaluacji w edukacji na różnych poziomach kształcenia. Prowadziła szkolenia i tutoring z zakresu ewaluacji dla szkół średnich w województwie śląskim, dla organizacji pozarządowych oraz instytucji samorządowych. Poza problematyką ewaluacji podejmuje zagadnienia związane z etnicznością i wielokulturowością, przekazem międzypokoleniowym oraz nauką obywatelską. Autorka publikacji naukowych oraz programu wspomagającego ewaluację dla szkół. Członkini Polskiego Towarzystwa Ewaluacyjnego, Polskiego Towarzystwa Socjologicznego, Stowarzyszenia Społeczno-Kulturowo-Oświatowego Polonia-Kresy

Krzysztof Szewior – doktor habilitowany, pracownik naukowo-dydaktyczny Wydziału Nauk Politycznych i Studiów Międzynarodowych Uniwersytetu Warszawskiego, Katedry Polityk Unii Europejskiej. Członek Polskiego Towarzystwa Nauk Politycznych i Polskiego Towarzystwa Ewaluacyjnego, powołany do Komitetu Nauk Politycznych PAN (2016–2019). Członek Polskiej Komisji Akredytacyjnej w latach 2008–2019. Stypendysta fundacji krajowych i zagranicznych. Odbyte liczne staże naukowe i pobyty studyjne w zagranicznych ośrodkach. Aktywność pozauniwersytecka koncentruje się na polu akredytacyjnym i doradczym szkół wyższych, a praca naukowa i dydaktyczna – na zagadnieniach społecznych państw niemieckiego obszaru językowego oraz Unii Europejskiej. Szczególnymi obszarami badawczymi są: szkolnictwo wyższe oraz bezpieczeństwo społeczne w perspektywie porównawczej państw europejskich.  

Dr hab. Justyna Nowotniak - profesor Uniwersytetu Szczecińskiego. Autorka licznych publikacji, w tym czterech monografii, w obszarze pedagogiki szkoły, metodologii badań społecznych (zwłaszcza etnografii wizualnej) oraz teorii i metodologii ewaluacji. Zrealizowała projekty badawcze, których przedmiotem były m.in. programy ukryte w instytucjach edukacyjnych, proksemika edukacyjna, zagadnienia kulturowej reprodukcji i zmiany w edukacji, kultura wizualna szkoły, społeczne światy ewaluatorów. „Krytyczny przyjaciel ewaluacji” i jej animatorka, wykorzystująca autorską metodę ewaluacji: Fotoewaluacja społecznej architektury szkoły.Członkini Polskiego Towarzystwa Pedagogicznego, Polskiego Towarzystwa Ewaluacyjnego.

Zaufanie i jego brak w ocenie i ewaluacji systemów

MODERATORKA: Anna Kierzkowska-Tokarska - ekspert merytoryczny oraz ewaluator w programach edukacyjnych i społecznych; współpracuje z Narodową Agencją Wymiany Akademickiej, Narodowym Instytutem Wolności w Programie Rozwoju Organizacji Obywatelskich oraz z Fundacją Rozwoju Systemu Edukacji w Programie Erasmus+ dla sektora edukacji zawodowej VET., członkini PTE

OPIS PANELU

Kwestia zaufania i jego braku jest tematem poruszanym przez naukowców i badaczy od kilku lat. Szczególnie w dobie kryzysu Covid-19 temat zaufania staje się bardzo aktualny. Czy zaufanie jest zawsze powiązane ze sprawnością funkcjonowania złożonych systemów, takich jak państwa społeczeństwa, czy organizacje? Czy na różnych poziomach, w tym w instytucjach demokratycznych, instytucjach publicznych, na poziomie rządu i samorządów – istniejący brak zaufania części społeczeństwa, może zostać zamieniony na Zaufanie względem tych instytucji oraz systemów? 

Wybuch pandemii zweryfikował postrzeganie procesów wokół nas, w tym oceny podejmowanych decyzji politycznych, gospodarczych i społecznych. W panelu planowanym podczas Kongresu chcemy odpowiedzieć na pytanie czy ocena decyzji podejmowanych w  instytucjach państwowych, gospodarczych i społecznych jest bezpośrednio powiązana z samą organizacją tych systemów? Czy też w ocenie ich funkcjonowania przez społeczeństwo ważną rolę spełnia czynnik Zaufania? Czy społeczeństwa kierują się obiektywnymi wskaźnikami i prawdziwą informacją o podejmowanych decyzjach politycznych, gospodarczych i społecznych w swojej ocenie, czy też znaczenie mają inne czynniki[1], jak np. poglądy polityczne, poziom wykształcenia, dochód, miejsce zamieszkania etc.

W procesie partycypacji społecznej oraz oceny skuteczności instytucji i systemów, w ostatnich latach coraz dynamiczniej rozwijającą się dziedziną jest nauka obywatelska. Jej kluczowym elementem jest udział wolontariuszy - nie-naukowców w procesie tworzenia wiedzy. Kwestia zaufania ma szczególne znaczenie w ewaluacji projektów nauki obywatelskiej: z jednej strony odnosi się do relacji pomiędzy naukowcami i wolontariuszami oraz rzetelności zebranych danych i powstałej na ich podstawie wiedzy. Z drugiej zaś, rodzi pytanie czy rozwój „citizen science” może przyczynić się do wzrostu zaufania społecznego do nauki w ogóle. Ewaluacja w projektach „citizen science” podejmuje te ważne kwestie, jednak jest ona na początku swojej drogi rozwoju. Obecnie formułowane są ramy tej ewaluacji, określane zróżnicowane kryteria oceny, jednak nadal potrzebna jest dyskusja nad kierunkami ewaluacji w tym obszarze.

Do udziału w panelu zapraszamy zagranicznych i polskich prelegentów/tki, aby przedstawili wyniki swojego udziału w projektach (w tym inicjatyw realizowanych w ramach środków UE) poświęconych kwestii Zaufania[2]. Chcemy też poznać ważne wątki w badaniach nad Zaufaniem, w tym rolę i charakterystykę nauki obywatelskiej w procesie oceny oraz ewaluacji instytucji i systemów. 

Rezultatem panelu będzie prezentacja wniosków, które mogą być  pomocne w prowadzeniu badań ewaluacyjnych przez osoby zainteresowane zależnościami, które kryją się na granicy - pomiędzy przedmiotem badania, a jego oceną zewnętrzną – w celu przekraczania tych granic.


[1] Np. O nieufności i zaufaniu, CBOS, komunikat z badań, nr 35/2018

[2] np. TiGRE – Trust in Governance and Regulation in Europe (tigre-project.eu)


Zaproszeni paneliści

Prof. dr hab. Dominika Latusek- Jurczak – kierownik Katedry Zarządzania oraz Centrum Badań nad Zaufaniem w Akademii im. Leona Koźmińskiego. W pracy badawczej skupia się nad badaniem praktyk zarządzania w relacjach międzyorganizacyjnych, teorią sieci społecznych i zaufania oraz prowadzi jakościowe terenowe badania organizacji w Polsce, Niemczech i Dolinie Krzemowej w USA. Visiting scholar w Institute for Research in Social Sciences Stanford University, beneficjentka m.in. Fundacji Fulbrighta (2007), laureatka stypendium dla wybitnych młodych naukowców Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego (2012), kierownik projektów finansowanych z Komisji Europejskiej, Narodowego Centrum Nauki i Narodowego Centrum Badań i Rozwoju. Członek Komitetu Nauk Organizacji i Zarządzania Polskiej Akademii Nauk oraz Akademii Młodych Uczonych Polskiej Akademii Nauk.

Iwona Sobieraj – dr, adiunkt w Katedrze Nauk Socjologicznych i Pracy Socjalnej na Uniwersytecie Opolskim. Zainteresowania naukowe z obszaru teorii i metodologii ewaluacji, łączy z praktycznymi działaniami na rzecz jakości ewaluacji w edukacji na różnych poziomach kształcenia. Prowadziła szkolenia i tutoring z zakresu ewaluacji dla szkół średnich w województwie śląskim, dla organizacji pozarządowych oraz instytucji samorządowych. Poza problematyką ewaluacji podejmuje zagadnienia związane z etnicznością i wielokulturowością, przekazem międzypokoleniowym oraz nauką obywatelską. Autorka publikacji naukowych oraz programu wspomagającego ewaluację dla szkół. Członkini Polskiego Towarzystwa Ewaluacyjnego, Polskiego Towarzystwa Socjologicznego, Stowarzyszenia Społeczno-Kulturowo-Oświatowego Polonia-Kresy

Inauguracja Programu Mentorskiego PTE „Mentor4EVAL”

MODERATORKA: Alicja Zajączkowska – członkini zarządu PTE, autorka i koordynatorka Programu Mentorskiego PTE  Mentor4EVAL, Prezes Zarządu PrePost Consulting Sp. z o.o., ewaluatorka w Laboratorium Innowacji Społecznych

OPIS PANELU

W trakcie kongresu zostanie zainaugurowany autorski program PTE pod nazwą: „Mentor4EVAL”.
Program ma na celu rozwijanie potencjału oraz wspieranie w rozwoju zawodowym ewaluatorów i ewaluatorek, doskonalenie ich kompetencji badawczych, zwiększanie kompetencji mentorskich oraz wzmocnienie współpracy i integrację środowiska ewaluatorów.
Do udziału w Programie mogą zgłaszać się osoby zainteresowane skorzystaniem z mentoringu – członkinie i członkowie PTE oraz osoby, które rozważają przystąpienie do PTE.
Do prowadzenia mentoringu zapraszamy doświadczonych badaczy, ewaluatorów, którzy są gotowi pro bono prowadzić procesy mentorskie z obszaru badań i ewaluacji, rynku ewaluacji oraz rozwoju zawodowego.
Spośród zgłoszonych kandydatur wyłonionych zostanie 10 par mentorskich.
Program mentorski Mentor4EVAL potrwa do czerwca 2022 roku i obejmuje w okresie 6 miesięcy ok. 10 indywidualnych sesji mentorskich oraz zdalne spotkania grupowe mentee i mentorów o charakterze edukacyjno-integracyjnym, wspierającym w procesie mentorskim, dzielenie się doświadczeniami.


Patronat nad programem objęło Forum Mentorów